2022 yılında dünya genelinde üç milyondan fazla çocuğun antibiyotiklere dirençli enfeksiyonlar nedeniyle hayatını kaybettiği açıklandı. Avustralya’daki Murdoch Çocuk Araştırma Enstitüsü'nden Dr. Yanhong Jessika Hu ve Clinton Sağlık Erişim Girişimi’nden Prof. Herb Harwell tarafından yürütülen çalışmaya göre, bu ölümlerin büyük bir kısmı Afrika ve Güneydoğu Asya'da yaşandı.

Antimikrobiyal Direnç (AMR): Sessiz Bir Tehdit

Antimikrobiyal direnç (AMR), enfeksiyona neden olan mikroorganizmaların antibiyotiklere karşı direnç geliştirmesiyle ortaya çıkıyor. Bu durum, enfeksiyonların tedavisini zorlaştırmakla kalmıyor, bazı durumlarda neredeyse imkânsız hale getiriyor. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), AMR’yi küresel halk sağlığı için en büyük tehditlerden biri olarak tanımlıyor.

Çocuklar En Büyük Risk Altında

Yeni çalışma, AMR'nin çocuk sağlığı üzerindeki yıkıcı etkisini gözler önüne seriyor. WHO ve Dünya Bankası gibi kurumların verilerinin derlenmesiyle hazırlanan raporda, yalnızca 2022 yılında üç milyondan fazla çocuğun antibiyotiklere dirençli enfeksiyonlar nedeniyle hayatını kaybettiği belirtildi. Bu rakam, yalnızca üç yıl içinde AMR’ye bağlı çocuk enfeksiyonlarında on kattan fazla bir artış olduğunu gösteriyor.

Antibiyotiklerin Aşırı ve Uygunsuz Kullanımı

Antibiyotikler, bakteriyel enfeksiyonları tedavi etmek veya önlemek amacıyla kullanılıyor. Ancak bu ilaçların yanlış ve aşırı kullanımı, bakterilerin direnç geliştirmesine yol açıyor. Özellikle Covid-19 pandemisi sırasında antibiyotik kullanımının arttığı, bunun da dirençli bakteri türlerinin yayılımını hızlandırdığı ifade ediliyor.

Rapor, yalnızca en ciddi enfeksiyonlar için saklanması gereken antibiyotiklerin kullanımında büyük artış olduğunu ortaya koydu. 2019 ile 2021 yılları arasında Güneydoğu Asya'da bu tür "gözlem altındaki" antibiyotiklerin kullanımı %160, Afrika'da ise %126 oranında arttı. Yine aynı dönemde, "son çare" olarak kullanılan antibiyotiklerin kullanımı Güneydoğu Asya'da %45, Afrika'da ise %125 yükseldi.

Çözüm Var mı?

Prof. Harwell, AMR’nin çok boyutlu bir sorun olduğunu ve tek bir çözümle üstesinden gelinemeyeceğini belirtiyor. En etkili yaklaşımın enfeksiyonların oluşmasını engellemek olduğunu vurgulayan Harwell, bunun için aşılamanın artırılması, su sanitasyonu ve hijyen koşullarının iyileştirilmesi gerektiğini ifade ediyor.

King’s College London’dan Mikrobiyoloji Uzmanı Dr. Lindsey Edwards da, yeni çalışmanın önceki verilere kıyasla oldukça endişe verici olduğunu belirterek, "Bu bulgular, küresel sağlık liderleri için bir uyarı niteliğindedir. Kararlı adımlar atılmazsa, AMR çocuk sağlığında onlarca yıllık ilerlemeyi tehdit edebilir," açıklamasında bulundu.