Genel Katkı Maddesi
Tehlikeli
Trans Yağ Oranı
Gıdalardaki trans yağ asitlerinin oranı; kalp-damar hastalıkları riskini artırdığı için tüketimi sınırlandırılması gereken zararlı bir bileşendir.
Nedir?
Trans yağ oranı, bir gıda ürününde bulunan trans yağ asitlerinin toplam yağ içeriğine oranını ifade eder. Trans yağ asitleri, doymamış yağ asitlerinin hidrojenasyon işlemi sırasında veya doğal olarak (ruminant hayvanların sindirim sisteminde) oluşan, molekül yapısında trans konfigürasyonuna sahip yağ asitleridir. Endüstriyel trans yağlar, sıvı yağların katılaştırılması ve raf ömrünün uzatılması amacıyla kısmi hidrojenasyon işlemiyle üretilir.
Trans yağ oranı, gıda etiketlerinde tüketicilerin bilinçli tercih yapabilmesi için belirtilmesi gereken önemli bir besin değeridir. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) ve birçok sağlık otoritesi, trans yağ tüketiminin sınırlandırılmasını veya tamamen ortadan kaldırılmasını önermektedir. Türkiye'de Gıda Kodeksi, gıdalardaki trans yağ oranının belirli limitlerin altında olmasını zorunlu kılmaktadır.
Nerelerde kullanılır?
Gıda endüstrisi (margarin, bisküvi, kek, çikolata, hazır gıdalar, fast-food ürünleri), fırıncılık ürünleri, kızartma yağları, paketli atıştırmalıklar
Yararları
Endüstriyel açıdan: Gıdaların raf ömrünü uzatır
Endüstriyel açıdan: Ürünlere istenen doku ve kıvamı kazandırır
Endüstriyel açıdan: Maliyet avantajı sağlar
Not: Trans yağların sağlık açısından bilimsel olarak kanıtlanmış faydası yoktur
Dikkat edilmesi gerekenler
LDL (kötü) kolesterol seviyesini artırır (Yüksek kanıt düzeyi - WHO, FDA)
HDL (iyi) kolesterol seviyesini düşürür (Yüksek kanıt düzeyi)
Kalp-damar hastalıkları riskini önemli ölçüde artırır (Yüksek kanıt düzeyi)
Koroner kalp hastalığı ve kalp krizi riskini yükseltir (Meta-analizlerle kanıtlanmış)
Tip 2 diyabet riskini artırabilir (Orta-yüksek kanıt düzeyi)
Kronik inflamasyona katkıda bulunur (Orta kanıt düzeyi)
İnme riskini artırabilir (Orta kanıt düzeyi)
Obezite ve metabolik sendrom ile ilişkilendirilmiştir
Tipik kaynaklar
Margarin, bisküvi, kek, çörek, kraker, patates cipsi, hazır çorbalar, donmuş pizza, fast-food kızartmaları, endüstriyel fırın ürünleri, bazı çikolata ve kremalı ürünler, mikrodalga patlamış mısır, bazı kahve kreması ürünleri
