Genel Katkı Maddesi
Dikkat Gerekir
Sodyum Nitrat
Et ürünlerinde koruyucu olarak kullanılan, bakteriyel gelişimi önleyen ancak aşırı tüketimde sağlık riskleri taşıyabilen gıda katkı maddesi.
Nedir?
Sodyum nitrat (NaNO3), sodyum ve nitrat iyonlarından oluşan inorganik bir tuzdur. Doğada Şili güherçilesi olarak bilinen minerallerde bulunur ve endüstriyel olarak da üretilir. Renksiz, kokusuz, kristal yapıda bir bileşiktir ve suda kolayca çözünür.
Gıda endüstrisinde koruyucu madde olarak kullanılan sodyum nitrat, özellikle et ürünlerinde bakteriyel gelişimi önlemek ve renk stabilitesini sağlamak amacıyla tercih edilir. Vücutta sodyum nitrite dönüşebilir ve bu nedenle kullanımı düzenlemelere tabidir.
Nerelerde kullanılır?
İşlenmiş et ürünleri (salam, sosis, sucuk, pastırma), konserve etler, peynir üretimi, gübre üretimi, patlayıcı madde yapımı, cam endüstrisi, metal işleme
Yararları
Et ürünlerinde Clostridium botulinum bakterisinin üremesini engelleyerek botulizm riskini azaltır (yüksek kanıt düzeyi)
İşlenmiş et ürünlerinde karakteristik pembe-kırmızı rengin korunmasını sağlar
Ürünlerin raf ömrünü uzatır ve bozulmayı geciktirir
Acı tat ve istenmeyen kokuların oluşumunu engeller
Dikkat edilmesi gerekenler
Vücutta nitrite dönüşerek nitrozaminlerin oluşumuna katkıda bulunabilir (olası kanserojen etki - orta kanıt düzeyi)
Yüksek miktarlarda tüketildiğinde methemoglobinemi (kan oksijen taşıma kapasitesinde azalma) riskine yol açabilir (özellikle bebeklerde)
Uzun süreli yüksek tüketim bazı kanser türleri (özellikle kolorektal kanser) riskini artırabilir (sınırlı kanıt)
Aşırı tüketimde baş ağrısı, bulantı ve mide rahatsızlıkları görülebilir
Hamilelik döneminde yüksek tüketimi önerilmez
Tipik kaynaklar
Salam, sosis, sucuk, jambon, pastırma, bacon, konserve etler, bazı peynir çeşitleri, füme et ürünleri, hazır et ürünleri