Selenyum Nedir? | İçindekiler Sözlüğü - Türkiye Sağlık Vakfı | Herkes İçin Sağlık Ana içeriğe geç

Selenyum Nedir? | İçindekiler Sözlüğü

Etken madde, gıda katkısı ve kozmetik içerikler — bilimsel kaynaklara dayalı.

Mineral Dikkat Gerekir

Selenyum

Son güncelleme: 30 Eylül 2026

Antioksidan savunma ve tiroid fonksiyonları için gerekli esansiyel eser element; aşırı alımda toksik olabilir.

Nedir?

Selenyum, periyodik tabloda Se sembolü ile gösterilen, atomik numarası 34 olan bir eser elementtir. Vücutta çok küçük miktarlarda bulunmasına rağmen, antioksidan savunma sisteminin önemli bir bileşenidir ve glutatyon peroksidaz gibi enzimlerin yapısında yer alır. İnsan sağlığı için esansiyel (zorunlu) bir mineraldir. Selenyum, tiroid hormon metabolizması, DNA sentezi, üreme sağlığı ve enfeksiyonlara karşı korumada kritik roller oynar. Organik (selenometiyonin, selenosistein) ve inorganik (selenit, selenat) formları bulunur. Günlük alım miktarı yaş ve cinsiyete göre değişir; yetişkinler için önerilen günlük alım 55 mikrogram civarındadır.

Nerelerde kullanılır?

Besin takviyesi, multivitamin preparatları, antioksidan formülasyonlar, tiroid destek ürünleri, anti-aging kozmetik ürünler, şampuanlar (kepek önleyici), hayvan yemleri, cam endüstrisi, elektronik üretim

Yararları

Güçlü antioksidan etki göstererek hücreleri oksidatif stresten korur (Yüksek kanıt düzeyi) Bağışıklık sistemini destekler ve enfeksiyonlara karşı direnci artırır (Orta-yüksek kanıt düzeyi) Tiroid fonksiyonlarının düzenlenmesinde önemli rol oynar (Yüksek kanıt düzeyi) Kalp-damar sağlığını destekleyebilir (Orta kanıt düzeyi) Üreme sağlığı ve sperm kalitesini olumlu etkileyebilir (Orta kanıt düzeyi) Bilişsel fonksiyonların korunmasına katkıda bulunabilir (Düşük-orta kanıt düzeyi) Bazı kanser türlerine karşı koruyucu etki gösterebilir (Düşük-orta kanıt düzeyi)

Dikkat edilmesi gerekenler

Aşırı alımda (günlük 400 mikrogramın üzerinde) selenyum toksisitesi (selenozis) gelişebilir Tırnak kırılganlığı, saç dökülmesi ve tırnak deformasyonları Sarımsaklı nefes kokusu Mide bulantısı, kusma ve ishal Yorgunluk, sinirlilik ve kas ağrıları Uzun süreli yüksek doz alımda nörolojik bozukluklar Tip 2 diyabet riski artışı (çok yüksek dozlarda) Hamilelik döneminde aşırı alım bebek için risk oluşturabilir

Tipik kaynaklar

Brezilya cevizi, deniz ürünleri (ton balığı, sardalya, istiridye), et ve sakatat, yumurta, tam tahıllar, mantarlar, ayçiçeği çekirdeği, selenyumla zenginleştirilmiş gıdalar, besin takviyeleri
Bilgilendirme notu: Bu sözlükte yer alan bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tanı, tedavi veya kişisel sağlık önerisi yerine geçmez. Sağlığınızla ilgili kararlar için hekiminize veya ilgili sağlık profesyoneline başvurun.