Maya Özütü Nedir? | İçindekiler Sözlüğü - Türkiye Sağlık Vakfı | Herkes İçin Sağlık Ana içeriğe geç

Maya Özütü Nedir? | İçindekiler Sözlüğü

Etken madde, gıda katkısı ve kozmetik içerikler — bilimsel kaynaklara dayalı.

Maya Özütü

Son güncelleme: 2 Ekim 2026

Maya hücrelerinden elde edilen, B vitaminleri açısından zengin, doğal lezzet güçlendirici ve besin kaynağı.

Nedir?

Maya özütü (yeast extract), maya hücrelerinin (genellikle Saccharomyces cerevisiae) parçalanması ve işlenmesi sonucu elde edilen doğal bir üründür. Maya hücreleri otoliz veya hidroliz yöntemiyle parçalanır ve hücre duvarları uzaklaştırılarak içerideki proteinler, amino asitler, vitaminler ve mineraller açığa çıkarılır. Elde edilen özüt, yoğun besin değeri ve umami (lezzetli) tadı ile karakterizedir. Maya özütü, yüksek oranda B grubu vitaminleri, özellikle B12, folik asit, niasin ve riboflavin içerir. Ayrıca glutamik asit ve diğer serbest amino asitler bakımından zengindir. Doğal kaynaklı bir ürün olması ve protein içeriğinin yüksek olması nedeniyle özellikle vejeteryan ve vegan diyetlerde tercih edilir.

Nerelerde kullanılır?

Gıda lezzet güçlendirici, çorba ve sos tabanı, vejeteryan/vegan ürünler, atıştırmalıklar, hazır yemekler, baharat karışımları, besin takviyesi, bira üretimi, mikrobiyoloji besiyerleri, kozmetik ürünlerde cilt bakımı

Yararları

B grubu vitaminleri açısından zengin kaynak (özellikle B12, vejeteryanlar için önemli) Yüksek protein ve amino asit içeriği Doğal lezzet güçlendirici olarak yapay katkı maddelerine alternatif Bağışıklık sistemini destekleyici beta-glukan içeriği Sindirim sistemi sağlığına katkı (prebiyotik etki) Düşük yağ içeriği Enerji metabolizmasını destekler (B vitaminleri sayesinde)

Dikkat edilmesi gerekenler

Yüksek sodyum içeriği nedeniyle tuz kısıtlaması gereken kişilerde dikkatli kullanılmalı Yüksek glutamat içeriği nedeniyle MSG'ye duyarlı kişilerde baş ağrısı veya alerjik reaksiyonlar (nadir) Gut (damak hastalığı) hastaları için uygun değil (gluten içerebilir) Histamin intoleransı olan kişilerde semptomları tetikleyebilir Aşırı tüketimde sindirim problemleri (şişkinlik, gaz) Mantar alerjisi olanlar için risk taşıyabilir Pürin içeriği nedeniyle gut (nikris) hastaları dikkatli olmalı

Tipik kaynaklar

Çorba tabletleri, hazır çorbalar, cips ve atıştırmalıklar, vejeteryan sürülebilir peynir alternatifleri (Marmite, Vegemite), hazır soslar, et suyu alternatifleri, baharatlar, instant noodle, vegan peynir ürünleri, besin takviyeleri
Bilgilendirme notu: Bu sözlükte yer alan bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tanı, tedavi veya kişisel sağlık önerisi yerine geçmez. Sağlığınızla ilgili kararlar için hekiminize veya ilgili sağlık profesyoneline başvurun.