Diğer
Dikkat Gerekir
Emilim
Maddelerin vücuda alınarak kan dolaşımına veya dokulara geçiş sürecidir; ilaç etkinliği ve besin alımı için kritik öneme sahiptir.
Nedir?
Emilim (absorpsiyon), maddelerin bir yüzeyden veya ortamdan başka bir ortama geçiş sürecidir. Tıp ve farmakolojide, ilaçların, besin maddelerinin veya diğer kimyasal maddelerin sindirim sistemi, deri veya diğer dokular yoluyla kan dolaşımına veya vücut sıvılarına geçişini ifade eder.
Emilim, maddenin fizikokimyasal özelliklerine, uygulama yoluna, vücudun fizyolojik durumuna ve çevresel faktörlere bağlı olarak değişir. Oral yoldan alınan maddeler genellikle ince bağırsakta, topikal uygulamalar deride, parenteral uygulamalar ise doğrudan kan dolaşımında emilim gösterir. Emilim hızı ve miktarı, bir maddenin biyoyararlanımını ve terapötik etkinliğini doğrudan etkiler.
Nerelerde kullanılır?
Farmakoloji, ilaç geliştirme, beslenme bilimi, toksikoloji, dermatoloji, gastroenteroloji, klinik farmakokinetik
Yararları
İlaçların terapötik etkisinin ortaya çıkması için gerekli temel süreç
Besin maddelerinin vücuda alınarak metabolizmada kullanılmasını sağlar
Farklı uygulama yolları ile emilim hızı kontrol edilebilir
Topikal uygulamalarda lokal etki sağlayarak sistemik yan etkileri azaltabilir
Modifiye salım formülasyonları ile uzun süreli terapötik etki elde edilebilir
Dikkat edilmesi gerekenler
Hızlı emilim durumunda toksik kan seviyeleri oluşabilir
Bazı maddelerin aşırı emilimi yan etkilere ve toksisiteye neden olabilir
Emilim bozuklukları besin eksikliklerine yol açabilir (malabsorpsiyon)
İlaç-ilaç etkileşimleri emilimi etkileyerek tedavi başarısızlığına neden olabilir
Deri yoluyla istenmeyen maddelerin emilimi sistemik toksisite riski taşır
Gastrointestinal hastalıklar emilimi bozarak tedavi etkinliğini azaltabilir
Tipik kaynaklar
Tüm oral ilaçlar, besin takviyeleri, topikal kremler ve merhemler, transdermal yamalar, göz damlaları, burun spreyler, enjektabl formülasyonlar