İlaç Etken Maddesi
Dikkat Gerekir
Bekunis
Senna bitkisinden elde edilen sennoside içeren laksatif ilaç; kısa süreli kabızlık tedavisinde kullanılır, uzun süreli kullanımda bağımlılık riski vardır.
Nedir?
Bekunis, sennoside içeren bitkisel kaynaklı bir laksatif (müshil) ilaç markasıdır. Etken maddesi genellikle Senna bitkisinin (Cassia angustifolia veya Cassia senna) yapraklarından veya meyvelerinden elde edilen sennosidlerdir. Sennosidler, bağırsak hareketlerini uyararak kabızlık tedavisinde kullanılan antrakinon türevi glikozitlerdir.
Sennosidler, kalın bağırsakta bakteriler tarafından aktif forma dönüştürülerek bağırsak duvarındaki sinir uçlarını uyarır ve peristaltik hareketleri artırır. Aynı zamanda bağırsakta su ve elektrolit emilimini azaltarak dışkının yumuşamasını sağlar. Etki süresi genellikle 6-12 saat arasındadır.
Nerelerde kullanılır?
İlaç (laksatif/müshil), kabızlık tedavisi, bağırsak temizliği preparasyonu
Yararları
Akut kabızlık tedavisinde etkilidir (kanıt düzeyi: yüksek)
Bağırsak hareketlerini düzenleyerek dışkı çıkışını kolaylaştırır
Cerrahi işlemler öncesi bağırsak temizliğinde kullanılabilir
Kısa süreli kullanımda hızlı etki gösterir (6-12 saat içinde)
Bitkisel kaynaklı olması nedeniyle geleneksel olarak tercih edilir
Dikkat edilmesi gerekenler
Uzun süreli kullanımda bağırsak bağımlılığı gelişebilir (kanıt düzeyi: yüksek)
Karın krampları, ağrı ve rahatsızlık hissi oluşturabilir
Elektrolit dengesizliği (özellikle potasyum kaybı) yapabilir
Kronik kullanımda melanosis coli (bağırsak pigmentasyonu) gelişebilir
İshal, bulantı ve kusma gibi gastrointestinal yan etkiler görülebilir
Hamilelik ve emzirme döneminde dikkatli kullanılmalıdır
Bağırsak tıkanıklığı, apandisit veya iltihaplı bağırsak hastalıklarında kontrendikedir
Bazı ilaçların emilimini etkileyebilir
Tipik kaynaklar
Tablet formunda laksatif ilaçlar, bitkisel çay karışımları, senna içeren takviye ürünler, bağırsak temizleme preparatları