Kalp Sağlığınızı Korumak İçin Bilinmesi Gerekenler

Kalp Sağlığınızı Korumak İçin Bilinmesi Gerekenler

Kalp Hastalıkları; Belirtileri, Nedenleri, Tedavisi

Kalp ile birlikte damarları ve dolaşım sistemi ile ilgili sorunları tanımlayan kardiyovasküler hastalıktan farklı olarak kalp hastalığı, kalbin kendisindeki sorunları ve deformiteleri ifade eder.

Hastalık Kontrol Merkezlerine (CDC) göre, kalp hastalığı Birleşik Krallık, Amerika Birleşik Devletleri, Kanada ve Avustralya'da önde gelen ölüm nedenidir. ABD'de her dört ölümden biri kalp hastalığının bir sonucu olarak ortaya çıkıyor.

Kalp hastalığı hakkında çarpıcı gerçekler

  • ABD'de her dört ölümden biri kalp hastalığına bağlıdır.
  • Koroner kalp hastalığı , aritmi ve miyokard enfarktüsü, kalp hastalığının bazı örnekleridir.
  • Kalp hastalığı, ilaçla veya ameliyatla tedavi edilebilir.
  • Sigarayı bırakmak ve düzenli egzersiz yapmak kalp hastalığını önlemeye yardımcı olur.

Kalp Hastalıkları Nelerdir?

Kalbin farklı kısımlarını etkileyen ve farklı şekillerde ortaya çıkan birçok kalp hastalığı türü vardır. 

Konjenital kalp hastalığı

Bu, doğumdan itibaren var olan bazı kalp deformiteleri için kullanılan genel bir terimdir. 

  • Septal kusurlar : Kalbin iki odası arasında bir delik olması.
  • Tıkanma kusurları: Kalbin çeşitli odalarından kan akışının kısmen veya tamamen engellenmesi.
  • Siyanotik kalp hastalığı: Kalpteki bir kusurun vücutta oksijen eksikliğine neden olması halidir.
  • Aritmi: Aritmi, düzensiz kalp atışıdır.

Bir kalp atışının normal ritmini kaybetmesinin birkaç sebebi vardır. Bunlar:

  • Taşikardi, kalbin çok hızlı atması
  • Bradikardi, kalbin çok yavaş atması
  • Anormal atımlar, erken ventriküler kasılmalar
  • Fibrilasyon, kalbin düzensiz atması

Kalp atışını koordine eden kalpteki elektriksel uyarılar düzgün çalışmadığında aritmiler oluşur. Bunlar, ister çok hızlı, ister çok yavaş veya düzensiz olsun, kalbin atmaması gereken bir şekilde atmasına neden olur.

Düzensiz kalp atışları yaygındır ve tüm insanlar bunu tecrübe eder. Çırpınan veya çarpan bir kalp gibi hissederler. Bununla birlikte, çok fazla değiştiklerinde veya hasarlı veya zayıf bir kalp nedeniyle meydana geldiklerinde, daha ciddiye alınmaları ve tedavi edilmeleri gerekir.

Aritmiler ölümcül olabilir. 

Koroner arter hastalığı

Koroner arterler, kan dolaşımını sağlayarak kalp kasına besin ve oksijen sağlar.

Koroner arterler, genellikle kolesterol içeren plak birikintileri nedeniyle hastalanabilir veya hasar görebilir . Plak oluşumu koroner arterleri daraltır ve bu da kalbin daha az oksijen ve besin almasına neden olur.

Genişletilmiş kardiyomiyopati

Kalp kası zayıflığı sonucu kalp odaları genişler ve kanı düzgün şekilde pompalayamaz. En yaygın neden, koroner arter hastalığı nedeniyle kalp kasına yeterli oksijenin ulaşmamasıdır. Bu genellikle sol ventrikülü etkiler.

Miyokardiyal enfarktüs

Bu aynı zamanda kalp krizi , kalp enfarktüsü ve koroner tromboz olarak da bilinir . Kesilen kan akışı, kalp kasının bir kısmına zarar verir veya yok eder. Buna genellikle koroner arterlerden birinde gelişen bir kan pıhtısı neden olur ve ayrıca bir arter aniden daralırsa veya spazm olursa da ortaya çıkabilir.

Kalp yetmezliği

Konjestif kalp yetmezliği olarak da bilinen kalp yetmezliği, kalp vücuda verimli bir şekilde kan pompalamadığında ortaya çıkar.

Kalbin sol veya sağ tarafı etkilenebilir. Nadiren, her iki tarafta da görülebilir. Koroner arter hastalığı veya yüksek tansiyon, zamanla kalbi yeterince doldurmak ve pompalamak için  zayıf bırakabilir.

Hipertrofik kardiyomiyopati

Bu, sol ventrikül duvarının kalınlaşarak kanın kalpten pompalanmasını zorlaştırdığı genetik bir bozukluktur. Sporculardaki ani ölümlerin önde gelen nedeni budur. Hipertrofik kardiyomiyopatinin kalıtsal olarak çocuklara geçme olasılığı yüzde 50'dir .

Mitral yetersizlik

Mitral kapak yetersizliği, kalpteki mitral kapak yeterince sıkı kapanmadığında ortaya çıkar. Bu durum kanın gitmesi gerekirken kalbe geri akmasına yol açar. Sonuç olarak kan, kalpte veya vücutta verimli bir şekilde hareket edemez.

Bu tür kalp rahatsızlığı olan insanlar genellikle yorgun ve nefessiz hissederler.

Mitral kapak prolapsusu

Sol atriyum ve sol ventrikül arasındaki valf tam olarak kapanmaz, yukarı doğru şişer veya atriyuma geri döner. Çoğu insanda, durum hayati tehlike oluşturmaz ve herhangi bir tedavi gerekmez. 

Pulmoner darlık

Pulmoner kapak çok sıkı olduğu için kalbin sağ ventrikülden pulmoner artere kan pompalaması zorlaşır. Sağ ventrikül, tıkanıklığın üstesinden gelmek için daha fazla çalışmalıdır. Şiddetli darlığı olan bir bebek maviye dönebilir. Daha büyük çocuklarda genellikle semptom görülmez.

Sağ ventriküldeki basınç çok yüksekse tedavi gerekir ve tıkanıklığı gidermek için balon valvüloplasti veya açık kalp ameliyatı yapılabilir.

Kalp Hastalıklarında Belirtiler

Kalp hastalığının belirtileri hastalığın türüne göre değişiklik gösterebilir.

Bununla birlikte, yaygın semptomlar arasında göğüs ağrısı, nefes darlığı ve kalp çarpıntısı bulunur. Birçok kalp hastalığı türünde görülen göğüs ağrısı, anjina veya anjina pektoris olarak bilinir ve kalbin bir kısmı yeterli oksijen almadığında ortaya çıkar.

Angina, stresli olaylar veya fiziksel eforla tetiklenebilir ve normalde 10 dakikadan az sürer.

Kalp krizi, farklı kalp hastalığı türlerinin bir sonucu olarak da ortaya çıkabilir. Kalp krizi belirtileri, dinlenme sırasında ortaya çıkmaları ve daha şiddetli olma eğiliminde olmaları dışında anjinaya benzer.

Kalp krizinin belirtileri bazen hazımsızlığa benzeyebilir . Mide ekşimesi ve mide ağrısının yanı sıra göğüste ağır bir his oluşabilir.

Kalp krizinin diğer belirtileri şunlardır:

  • Vücutta, örneğin göğüsten kollara, boyuna, sırta, karına veya çeneye yayılan ağrı
  • Baş dönmesi
  • Aşırı terleme
  • Mide bulantısı ve kusma

Kalp yetmezliği aynı zamanda kalp hastalığının bir sonucudur ve kalp kan dolaşımını sağlamak için çok zayıfladığında nefes darlığı meydana gelebilir.

Bazı kalp rahatsızlıkları, özellikle yaşlılarda ve diyabetli bireylerde hiçbir belirti göstermeden ortaya çıkar .

' Doğuştan kalp hastalığı ' terimi bir dizi durumu kapsar, ancak genel belirtileri şunlardır:

  • Terlemek
  • Aşırı yorgunluk hissi
  • Hızlı kalp atışı ve nefes alma
  • Nefes darlığı
  • Göğüs ağrısı
  • Ciltte maviye dönen renk

Ağır vakalarda doğumdan itibaren semptomlar ortaya çıkabilir. Bununla birlikte, bu semptomlar 13 yaşına kadar hiç görülmeyebilir.

Kalp Hastalıklarının Nedenleri

Kalp hastalığına kalbin tamamı veya bir kısmındaki hasar, koroner arterlerdeki hasar veya yetersiz besin ve oksijen kaynağı sebebiyle organın beslenememesi neden olur.

Hipertrofik kardiyomiyopati gibi bazı kalp hastalığı türleri genetiktir. Bunlar, doğuştan kalp kusurlarının yanı sıra, doğumdan önce de ortaya çıkabilir.

Şu durumlar kalp hastalığı riskini artırabilir:

  • Yüksek tansiyon ve kolesterol
  • Sigara içmek
  • Aşırı kilo ve obezite
  • Şeker hastalığı
  • Genetik
  • Abur cubur beslenme
  • Yaş
  • Hamilelik sırasında preeklampsi öyküsü
  • İşte oturmak gibi uzun süre sabit bir pozisyonda kalmak

Bu risk faktörlerinden herhangi birine sahip olmak, kalp hastalığı riskini büyük ölçüde artırır. Yaş gibi bazıları kaçınılmazdır. Örneğin, bir kadın 55 yaşına geldiğinde, kalp hastalığı daha olası hale gelir.

Tedavi

Kalp hastalığı için iki ana tedavi yöntemi vardır. İlki ilaç tedavisi ve ilaçla istenen sonuca ulaşılamıyorsa cerrahi seçenekler mevcuttur.

İlaç tedavisi

Kalp rahatsızlıklarının çoğu için çok geniş bir ilaç yelpazesi mevcuttur. Birçoğu kan pıhtılarını önlemek için reçete edilir, ancak bazıları başka amaçlara hizmet eder.

Kullanılan başlıca ilaçlar:

  • Kolesterolü düşürmek için statinler
  • Kan pıhtılarını önlemek için varfarin gibi kan incelticiler
  • Beta blokerleri, kalp krizi, kalp yetmezliği ve yüksek tansiyon tedavisi için
  • Kalp yetmezliği ve yüksek tansiyon için anjiyotensin dönüştürücü enzim (ACE) inhibitörleri

Doktorunuz, güvenli ve etkili bir ilaç bulmak için sizinle birlikte çalışacaktır. Ayrıca diyabet gibi kalbi etkileyebilecek altta yatan durumları sorunlu hale gelmeden önce tedavi etmek için ilaçlar önermesi muhtemeldir.

Ameliyat

Kalp ameliyatı, kalp hastalığı olan kişiler için bir seçenektir.

Kalp ameliyatı, iyileşmesi uzun zaman alabilen zor bir seçenektir.

Bununla birlikte, özellikle kalp hastalığının ileri evrelerinde ilaçların etkili olamayacağı tıkanıklıkların ve kalp problemlerinin tedavisinde etkili oldukları da muhakkaktır.

En yaygın ameliyatlar şunlardır:

  • Kalbe kan akışını kısıtlayabilecek daralmış kan damarlarını genişletmek için bir balon kateterin yerleştirildiği anjiyoplasti
  • Arterleri tıkalı olan kişilerde kan akışının kalbin tıkalı bir kısmına ulaşmasını sağlayan koroner arter bypass ameliyatı
  • Hatalı kalp kapakçıklarını onarmak veya değiştirmek için ameliyat
  • Kalp pilleri veya aritmi olan insanlar için kalp atışını düzenleyen elektronik makineler

Kalp nakli başka bir seçenektir. Bununla birlikte, gerekli zamanda doğru büyüklükte ve kan grubunda uygun bir kalp bulmak genellikle zordur. Kişiler donör organlar için bekleme listesine alınır ve bazen yıllarca bekleyebilir.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK EĞİTİMLER

YAŞLI VE HASTA BAKIMI KURSU - SERTİFİKALI UZAKTAN EĞİTİM

Türkiye Sağlık Vakfı Onaylı Sertifikalı Eğitim

İLGİLİ DOKTORLAR/UZMANLAR

Doç.Dr. Serkan Burç DEŞER

Kalp ve damar cerrahisi

Prof.Dr. Ayşenur PAÇ

Çocuk Kardiyolojisi